| นบีผู้เป็นแบบอย่างของความรู้สึก​ |

ผู้ที่พบเห็นตัวตนท่านนบีจะบอกเราได้อย่างหนึ่งว่า เมื่อท่านมีความสุขใบหน้าของท่านก็เปล่งประกาย​ ถ้าอะไรที่ทำให้ท่านโกรธจริงๆ ใบหน้าของท่านก็จะแดงขึ้นมา ถ้าอะไรทำให้ท่านเสียใจมากๆ ท่านเคยร้องไห้จนเคราเปียกชุ่ม​ก็มี ถ้าท่านขำขัน ท่านก็จะยิ้มกว้างจนเห็นฟันกราม… นี่คือนบีที่มีชีวิต นี่คือนบีที่เต็มไปด้วยความรู้สึก​ !

• ท่านอบู สะอีด อัล-คุฏรีย์ (ร่อฎิยัลลอฮุ อันฮุ) กล่าวว่า

​«فَإِذَا رَأَى شَيْئًا يَكْرَهُهُ عَرَفْنَاهُ فِي وَجْهِهِ»

“เมื่อท่านนบีเห็นสิ่งใดที่ท่านไม่ชอบ (หรือทำให้อาย) พวกเราจะรับรู้ได้ทันทีจากสีหน้าของท่าน” (บันทึกโดย อัล-บุคอรี และมุสลิม)

[ ใบหน้าที่มีความสุข​ ]​

• ท่านกะอ์บ์ บิน มาลิก (ร่อฎิยัลลอฮุ อันฮุ) บอกเล่าสภาพตอนนี้ท่านนบีมีความสุขในเรื่องหนึ่งเรื่องใดว่า

​«كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ إِذَا سُرَّ اسْتَنَارَ وَجْهُهُ، حَتَّى كَأَنَّهُ قِطْعَةُ قَمَرٍ!»

​”ปรากฏว่าท่านรสูลุลลอฮ์ ﷺ นั้น เมื่อท่านมีความสุข (หรือได้รับข่าวดี) ใบหน้าของท่านจะสดใสเปล่งประกาย จนดูคล้ายกับว่าเป็นส่วนหนึ่งของดวงจันทร์” ​(บันทึกโดย อัล-บุคอรี และมุสลิม)

• ท่านญะรีร บิน อับดิลลาฮ์ (ร่อฎิยัลลอฮุ อันฮุ) เล่าว่า เมื่อท่านนบีเห็นกลุ่มคนผู้ยากไร้อย่างมากที่เดินทางมาหาท่าน​

​«فَتَمَعَّرَ وَجْهُ رَسُولِ اللهِ ﷺ لِمَا رَأَى بِهِمْ مِنَ الْفَاقَةِ»

​”แล้วสีหน้าของท่านรสูลุลลอฮ์ ﷺ ก็เปลี่ยนไป (ดูหมองลงหรือหม่นเศร้า) เนื่องจากท่านได้เห็นความหิวโหยและความยากจนที่เกิดขึ้นกับพวกเขา” (บันทึกโดย มุสลิม)

• ท่านญะรีร บิน อับดิลลาฮ์ (ร่อฎิยัลลอฮุ อันฮุ) เล่าต่อไปว่าเมื่อท่านนบี ﷺ เห็นการบริจาคอย่างล้นหลามของบรรดาเศาะฮาบะฮ์เพื่อช่วยเหลือกลุ่มคนที่ยากไร้

​«فَتَهَلَّلَ وَجْهُ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ كَأَنَّهُ مُذْهَبَةٌ»

“แล้วใบหน้าของท่านรสูลุลลอฮ์ ﷺ ก็สว่างไสวเปล่งประกาย (ด้วยความยินดี) ราวกับว่าเป็นทองคำ” (บันทึกโดย มุสลิม)

[ ใบหน้าที่ไม่พึงพอใจ​ ]​

• ท่านหญิงอาอิชะฮ์ (ร่อฎิยัลลอฮุ อันฮา) ได้เล่าไว้ถึงสภาพที่ท่านนบีไม่พอใจอย่างมากเอาไว้ว่า

​«…فَلَمَّا رَآهُ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ تَلَوَّنَ وَجْهُهُ…»

​”…เมื่อท่านรสูลุลลอฮ์ ﷺ ได้เห็นสิ่งนั้น (สิ่งที่ขัดต่อบทบัญญัติ) สีหน้าของท่านก็เปลี่ยนไป…” (บันทึกโดย อัล-บุคอรี และมุสลิม)

• ท่านอบู ฮุรอยเราะฮ์ (ร่อฎิยัลลอฮุ อันฮุ) เล่าถึงความโกรธของท่านนบีในบางเรื่องบางประเด็นที่ทำให้ท่านโกรธเอาไว้ว่า

​«خَرَجَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ ﷺ وَنَحْنُ نَتَنَازَعُ فِي الْقَدَرِ فَغَضِبَ حَتَّى احْمَرَّ وَجْهُهُ، حَتَّى كَأَنَّمَا فُقِئَ فِي وَجْنَتَيْهِ الرُّمَّانُ…»
​
“ท่านรสูลุลลอฮ์ ﷺ ได้ออกมาหาพวกเราในขณะที่พวกเรากำลังถกเถียงกันเรื่องเกาะดัร (การกำหนดสภาวะ) ท่านจึงโกรธจนกระทั่งใบหน้าของท่านแดงก่ำ ราวกับว่ามีเมล็ดทับทิมถูกบีบลงบนแก้มทั้งสองของท่าน…” (บันทึกโดย อัต-ติรมิซีย์ และอิบนุ มาญะฮ์)

[ ยิ้มกว้างจนเห็นฟันกราม​ ]​

• ท่านอับดุลลอฮ์ บิน มัสอูด (ร่อฎิยัลลอฮุ อันฮุ) เล่าสถานการณ์หนึ่ง​ที่ท่านนบีอารมณ์ขันเอาไว้ว่า

​«فَلَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ ضَحِكَ حَتَّى بَدَتْ نَوَاجِذُهُ»

​”และแน่นอน ฉัน (อับดุลลอฮ์ บิน มัสอูด) ได้เห็นท่านรสูลุลลอฮ์ ﷺ หัวเราะ (หมายถึงยิ้ม)​ จนกระทั่งเห็นฟันกรามของท่าน” ​(บันทึกโดย อัล-บุคอรี และมุสลิม)

• ท่านหญิงอาอิชะฮ์ (ร่อฎิยัลลอฮุ อันฮา) เล่าว่า

​«مَا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ مُسْتَجْمِعًا قَطُّ ضَاحِكًا، حَتَّى أَرَى مِنْهُ لَهَوَاتِهِ، إِنَّمَا كَانَ يَتَبَسَّمُ»

“ฉันไม่เคยเห็นท่านรสูลุลลอฮ์ ﷺ หัวเราะจนอ้าปากกว้างมองเห็นลิ้นไก่เลย (คือไม่หัวเราะเสียงดังลั่น) แท้จริงแล้วท่านมักจะยิ้ม (อย่างสำรวม)” (บันทึกโดย อัล-บุคอรี)

[ น้ำตาที่รินไหล​ ]​

• ท่าน​อนัส บิน มาลิก (ร่อฎิยัลลอฮุ อันฮุ) เล่าตอนที่ท่านนบี ﷺ ยืนอยู่ริมหลุมศพของบุตรสาวท่าน (ท่านหญิงอุมมุ กุลษูม) เอาไว้ว่า

​«رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ جَالِسًا عَلَى قَبْرِهَا، فَرَأَيْتُ عَيْنَاهُ تَدْمَعَانِ»

“ฉันเห็นท่านรสูลุลลอฮ์ ﷺ นั่งอยู่ข้างหลุมศพของนาง และฉันเห็นดวงตาทั้งสองของท่านมีน้ำตาไหลออกมา” (บันทึกโดย อัล-บุคอรี)

• ท่านอนัส บิน มาลิก (ร่อฎิยัลลอฮุ อันฮุ) เล่าที่การวันที่ท่านนบี ﷺ สูญเสีย “อิบรอฮีม” บุตรชายของท่านในวัยทารก

​«…فَجَعَلَتْ عَيْنَا رَسُولِ اللَّهِ ﷺ تَذْرِفَانِ، فَقَالَ لَهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ: وَأَنْتَ يَا رَسُولَ اللَّهِ؟ فَقَالَ: يَا ابْنَ عَوْفٍ، إِنَّهَا رَحْمَةٌ. ثُمَّ أَتْبَعَهَا بِأُخْرَى، فَقَالَ ﷺ: إِنَّ الْعَيْنَ تَدْمَعُ، وَالْقَلْبَ يَحْزَنُ، وَلاَ نَقُولُ إِلاَّ مَا يَرْضَى رَبُّنَا، وَإِنَّا بِفِرَاقِكَ يَا إِبْرَاهِيمُ لَمَحْزُنُونَ.»
​
“ดวงตาทั้งสองของท่านรสูลุลลอฮ์ ﷺ มีน้ำตารินไหล ท่านอับดุรเราะห์มาน บิน เอาฟ์ จึงถามว่า “แม้แต่ท่านด้วยหรือ โอ้รสูลุลลอฮ์?” (คือท่านก็ร้องไห้ด้วยหรือ?) ท่านนบีตอบว่า “โอ้บุตรของเอาฟ์เอ๋ย แท้จริงมันคือความเมตตา” แล้วท่านก็น้ำตาไหลออกมาอีก พร้อมกล่าวว่า “ดวงตานั้นหลั่งน้ำตา และหัวใจนั้นเศร้าโศก แต่เราจะไม่กล่าวสิ่งใดนอกจากสิ่งที่พระผู้อภิบาลของเราทรงพอพระทัย และแท้จริงพวกเราเศร้าโศกยิ่งต่อการจากไปของเจ้า โอ้ อิบรอฮีม” (บันทึกโดย อัล-บุคอรี)
.

#แต่ทั้งนี้จะต้องสังเกตต่อไปให้ดีว่า ท่านนบีสามารถรักษาความพอดีและสมดุล ความสุขความดีใจทั้งหลายไม่เคยทำให้ท่านลืมตัว ไม่เคยมีท่าทางที่ไม่เหมาะสม ไม่มีการทำอะไรที่เกินขอบเขต​ ผู้คนจะเห็นแค่ใบหน้าที่เปล่งประกายถึงความสุข จนคนที่พบเห็นพลอยมีความสุขไปด้วย… แม้แต่ความขำขันของท่านอย่างที่สุดก็ไม่ได้ทำให้ท่านมีเสียงหัวเราะดัง มีแค่ยิ้มกว้างที่สุดเท่านั้นเอง

ความโกรธของท่านไม่เคยทำให้ท่านโวยวาย หรือเหวี่ยงใส่ใคร ท่านจะนิ่งเงียบ และยังคงควบคุมตัวเองได้ต่อไป​ ผู้คนจะพบเห็นร่องรอยความไม่พอใจบนหน้าของท่านเท่านั้นเอง… ท่านนบีเศร้าเสียใจเสมอในเรื่องที่ควรเศร้าเสียใจ​ แต่จะเศร้าเสียใจอย่างไรท่านนบีก็ยังคงรักษาสภาวะปกติไว้ได้​ ไม่ตีโพยตีพาย หรือทำอะไรไม่เหมาะสม ไม่ว่าจะมีเหตุการณ์วุ่นวายอย่างไร ท่านนบีก็ยังคุมสติได้อยู่

.. ความประเสริฐของท่านนบี​ ﷺ​ ไม่ได้มาจากการไม่มีอารมณ์​ แต่มาจากการจัดการอารมณ์ได้อย่างยอดเยี่ยม​ สิ่งที่ท่านนบี ﷺ ปฏิบัติ​คือการ “รู้เท่าทันความรู้สึก” ของตัวเองในขณะที่มันเกิดขึ้น และสามารถเลือกที่จะทำได้อย่างมีสติ​ ซึ่งหมายถึงการสามารถกลับไปรำลึกถึงอัลลอฮฺ​ได้ทันที ไม่ว่าจะเกิดสถานการณ์อะไร​ และยังคงรักษาอัคลากที่ดีไว้ได้อย่างมั่นคง

ชีวิตของผู้ศรัทธาควรจะมีความรู้สึกในแบบที่ท่านนบีรู้สึก ต้องมีความดีใจ มีความเสียใจ มีความโกรธ มีความกลัว มีอารมณ์ขัน​ (จะต้องไม่ใช่คนเฉยชา​ ไม่รู้ร้อนรู้หนาว)​ แต่จะต้องฝึกฝนการจัดวางความรู้สึกในแบบที่ท่านนบีเป็น​ ด้วยจิตใจที่คิดถึงอัลลอฮฺ​ และรักษาอัคลากเอาไว้ให้ได้เสมอ

|อัล​ อัค|



แหล่งอ้างอิง